Vaginale ring tegen hiv

Artikel op de website van de Telegraaf, 9 september 2020; ww.telegraaf.nl/nieuws/1141580205/vaginale-ring-tegen-hiv

KAAPSTAD – Terwijl de wereld op zoek is naar een coronavaccin, gaat de ontwikkeling van hiv-preventiemiddelen onvermoeibaar door. Elk jaar worden er wereldwijd immers 1,7 miljoen mensen met het virus geïnfecteerd, en overlijden er 690.000.

Vooral jonge vrouwen lopen een verhoogde kans op besmetting door het hiv-virus.

Vooral jonge vrouwen lopen een verhoogde kans op besmetting door het hiv-virus. Ⓒ HOLLANDSE HOOGTE / ZUMA PRESS

De laatste innovatie, eerder deze maand goedgekeurd door het Europese Agentschap voor Medicijnen (EMA) in Amsterdam, betreft een vaginale ring die aidsremmers afscheidt. Hiermee kunnen vrouwen in risicogebieden zichzelf voor het eerst beter beschermen tegen hiv zonder afhankelijk te zijn van de bereidheid van mannen om een condoom te gebruiken.

Wereldwijd is er optimistisch gereageerd op de EMA-goedkeuring van de Dapivirine-ring van het Internationale Partnerschap voor Microbiociden, een not-for-profit die hiv-preventiemiddelen ontwikkelt voor vrouwen in ontwikkelingslanden.

De ring van siliconen wordt net als de bekende anticonceptie-ring in de vagina ingebracht en scheidt vervolgens gedurende een maand de aidsremmer dapivirine af. Proeven in Zuid-Afrika, Malawi, Oeganda en Zimbabwe tonen aan dat het risico op hiv hiermee meer dan wordt gehalveerd.

UNAIDS is blij met de vooruitgang, vooral voor vrouwen in Afrika ten zuiden van de Sahara. „Hier worden elke week ongeveer 4500 jonge meisjes en vrouwen besmet met hiv,” vertelt directeur Winnie Byanyima. Dat is bijna twee keer zoveel als onder mannen.

In Zuid-Afrika is het niet veel anders. Volgens UNAIDS was 62,7% van de 6,7 miljoen hiv-patiënten hier in 2018 vrouw. In dat jaar werden er 69,000 meisjes en vrouwen tussen de 15 en 24 geïnfecteerd, twee keer zo veel dan de nieuwe aanwas onder mannen in deze leeftijdscategorie.

Dat komt grotendeels omdat jonge vrouwen vatbaarder zijn voor hiv: Hun kwetsbare vaginale weefsel vertoont tijdens seksueel contact vaak microscopische scheurtjes, waardoor het virus gemakkelijker het lichaam kan binnendringen. Dat is zeker zo tijdens seksueel geweld, een chronisch probleem in Zuid-Afrika. Hier verwerkte de politie vorig jaar 42.000 verkrachtingen. Volgens vrouwenorganisaties is het probleem groter, omdat negen van de tien slachtoffers, uit angst voor represailles van de dader of wantrouwen in de politie, nooit aangifte doet. Intussen is het voor veel vrouwen in Afrika moeilijk om condoomgebruik af te dwingen, ook bij hun vaste partners, en spelen taboes op seksuele gezondheidszorg een rol.

Het Aidsfonds is optimistisch. „Dat de ring discreet kan worden gebruikt en maar eens per maand vervangen hoeft te worden, maakt dat vrouwen het heft van hun gezondheid in eigen hand kunnen nemen”, aldus de organisatie op hun website.

Waarom geven wij voorlichting?

Hallo, ik ben Hennie Swain en sinds 2002 teamleider van deze stichting; ik wil jullie graag mijn verhaal vertellen.


In 2002 was ik met mijn dochters, toen 12 en 10 jaar oud, in Singapore bij een vriendin van mij op bezoek. Een stad van alle moderne snufjes voorzien, welvarend en met vele torenhoge gebouwen.
Toch ondanks dat het een ultramoderne stad met ultramoderne mensen leek, bleek het onder de oppervlakte minder modern te zijn.

Ik liep met mijn vriendin en mijn kinderen daar op de markt en wij kwamen een collega tegen die in hetzelfde ziekenhuis werkte als mijn vriendin. Die twee kwamen met elkaar in gesprek en wij hielden beleefd afstand. Op gegeven moment kreeg deze collega ons, mijn kinderen en mij, in het vizier.
Zij schrok hevig en wilde weglopen. Mijn vriendin kon haar overtuigen dat wij geen gevaar voor haar vormden en ze bleef. Toch heeft het gesprek daarna niet lang meer geduurd en haastig en nerveus vertrok zij.

Ik was verbaasd en vroeg mijn vriendin wat er gaande was. Zij vertelde mij dat deze collega in het ziekenhuis op de afdeling terminale AIDS patiënten werkte en de reden dat zij zo snel vertrok was omdat zij angst had dat ik haar zou herkennen en aan mensen in mijn omgeving d.w.z. in Singapore zou vertellen dat zij aldaar werkte. Gevolg hiervan zou zijn dat mensen haar zouden verstoten en dat zij min of meer in de goot terecht zou komen zonder werk en alleen.

Toen ik terug was in Nederland zoemde dit verhaal door mijn hoofd en was nog steeds geschokt. Het is namelijk niet nodig dat mensen, vaak uit angst, verstoten worden. Het is niet nodig omdat door juiste informatie/ voorlichting te geven mensen niet meer bang hoeven te zijn en ook geen vooroordelen meer hoeven te hebben tegenover mensen die geïnfecteerd zijn met HIV.

Ik wilde deze boodschap overbrengen maar aan welke leeftijdsgroep wilde ik dat doen?
Zoals al eerder gezegd waren mijn kinderen toentertijd 10 en 12 en dit was de groep die ik wilde bereiken want dit is een fijne, leuke en leergierige groep jonge mensen aan het begin van hun pubertijd.

Nu is het 2020 en zijn we met 14 vrijwilligers die allemaal even enthousiast voor de klas staan om het verhaal interactief te brengen en met een bestuur die al 17 jaar elke maand bij elkaar komt en nog even enthousiast en creatief uitdagingen aangaat om steeds weer invulling te geven aan het gedachtengoed van de stichting die wij sinds twee jaar zijn.

O ja, ik wil toch ook wel even vermelden dat mijn twee dochters ook deze voorlichtingen geven en dat één van hen ook al 17 jaar in het bestuur zit.
Als ik zo terugkijk op deze jaren dan doe ik dat met heel veel trots, vooral als ik mij bedenk dat wij in die tijd al ruim 10.000 kinderen bereikt hebben.

Een leraar zei ooit dat deze presentatie de kinderen leert om genuanceerd te denken. Laten we hopen dat wij met onze presentaties op de basisscholen in groep 8 dit kunnen bereiken en ook dat zij zelf wel gewaarschuwd zijn maar niet bang hoeven te zijn voor HIV.

Wereld aids congres 2018

RAI 22 t/m 27 juli 2018

Een bijzondere week, 180 landen waren aanwezig om hun boodschap uit te dragen. De stands waren kleurrijk en interessant; onderwerpen zoals homoseksualiteit, heteroseksualiteit, transgender, travestie, drag queens en drugverslaving kwamen aan bod.
Wanneer je daar in die hele grote hal van de RAI rondloopt, word je je bewust dat de problemen waar wij hier in Nederland tegenaan lopen mondiaal zijn.

Veel mensen in de stands, talloze bezoekers, zoveel huidskleuren, seksvoorkeuren en allen vragend om aandacht en “alsjeblieft geen oordeel over wat mij is overkomen”.
Om maar een voorbeeld te noemen: er was een stand van Maleisië met de prachtige leuze “Support don’t punish” waar men vertelde dat wanneer een drugsverslaafde wordt aangehouden, deze linea recta de gevangenis ingaat zonder enige vorm van proces.

Op drie van deze dagen was de Stichting werkgroep hiv en vooroordelen te gast bij de stand van de hiv vereniging en Positively Dutch. Hier droegen wij onze boodschap uit hoe belangrijk het is om jongeren van 11, 12 en 13 jaar, in een interactieve presentatie, informatie te geven over aids en hiv.
Wij vertelden hoe wij dat doen, en onze bezoekers uit onder andere Zuid-Afrika en India konden zich vinden in onze redenering dat je beter vooraf dan achteraf de kennis kan overdragen. De vooroordelen die wij tegenkomen, zoals weerstand bij volwassenen, herkenden zij ook.

Het was geweldig te kunnen verbinden en netwerken met zoveel interessante en mooie mensen van over de hele wereld. Het was een bijzondere en prachtige ervaring om daarbij te mogen zijn, en vooral om te genieten van de ongelooflijke diversiteit die daar in de hal van de RAI aanwezig was.